Дженнифер Лопес пен Жизель Бюндхен, Кэтрин Дженкинс жүктілік пен босанудан кейін осы диетамен салмақ тастағанын айтқан.
Сурет: ЖИ
Дюкан диетасын ойлап тапқан адам диетолог емес, дәрігер-терапевт. Пьер Дюкан жалпы тәжірибемен айналысып жүргенде, оған семіздікке шалдыққан бір пациент жүгінеді. Ер адам арықтау үшін еттен басқа кез келген тағамнан бас тартуға дайын екенін айтады. Дәрігер майлы емес етті, құрамында крахмалы жоқ көкөністерді және өте аз мөлшердегі жеміс-жидекті тұтынуға негізделген рацион әзірлейді. Ең басты әрі міндетті шарт – қанттан мүлдем бас тарту болады.
30 жылдық эксперимент пен бақылаудан кейін Пьер Дюкан «Мен арықтай алмаймын» атты кітабын шығарды. Кітап 32 елде бестселлерге айналған. Бұл жаңа әдіс тамақ мөлшеріне шектеу қоймай-ақ, бір-екі апта ішінде 5 кг салмақ тастауға уәде берді.
Бұл әдісті ашық түрде мақтаған танымал тұлғалар Дюканның еңбегін одан сайын танымал ете түсті. Дженнифер Лопес пен Жизель Бюндхен жүктілік пен босанудан кейін салмақ тастау үшін осы диетаны қолданғанын, ал әнші Кэтрин Дженкинс өзінің сымбатын Дюкан жоспары бойынша тамақтану арқылы сақтап тұрғанын айтады.
Дюкан диетасының принципі
Дюкан диетасы – көмірсулар мен майлар ең аз мөлшерде болатын ақуызды тамақтану режимі. Бұл жүйеге 100 өнім кіреді, оларды алғашқы апталарда кез келген мөлшерде жеуге болады.
Дюкан диетасы төрт кезеңге бөлінеді:
- Шабуыл
- Кезектесу
- Бекіту
- Тұрақтандыру
1. Шабуыл кезеңі
Бұл кезең екі күннен жеті күнге дейін созылады. Егер 20 кг немесе одан да көп салмақ тастау керек болса, бұл кезең ұзағырақ уақыт алуы мүмкін. Тамақтану жоспарына 68 ақуызды өнім және бірнеше қосымша азық-түлік кіреді:
- Ет: сиыр еті, бұзау еті, бұғы еті және өзге де жабайы аңдардың еті, шошқа еті, майлы емес және соя беконы, бауыр, бүйрек, тіл.
- Құс еті: тауық филесі мен бауыры, күркетауық, жабайы үйрек, бөдене, майлы емес күркетауық пен тауық етінен жасалған шұжықтар.
- Балық және теңіз өнімдері; ешқандай шектеусіз, соның ішінде өзіндік сөліндегі тунец консервілері.
- Вегетариандық ақуыздар: сейтан (бидай глютенінен жасалатын ет алмастырғыш өсімдік ақуызы), вегетариандық бургерлер мен соя өнімдері, тофу және темпе.
- Жұмыртқа: тауық, бөдене, үйрек жұмыртқалары.
- Майсыз сүт өнімдері: сүт, йогурт, сүзбе, рикотта – күніне 1 кг-нан асырмау қажет.
- Күнделікті рационға міндетті түрде 1,5 ас қасық сұлы кебегі және кем дегенде 1,5 литр су кіруі тиіс. Сондай-ақ, бір ас қасық годжи жидектерін, қант алмастырғыштарды, ширатаки кеспесін және диеталық желатинді (шектеусіз) қосуға болады.
- Бұған қоса, күн сайын 20 минут физикалық белсенділікке (жаттығуға немесе жаяу жүруге) уақыт бөлу міндетті.
2. Кезектесу кезеңі
Дұрыс салмаққа біртіндеп жету кезеңі бір айдан бір жылға дейінгі уақытты алуы мүмкін. Алдыңғы кезеңдегі тамақтану режимі күн аралатып анағұрлым жеңіл әрі кеңейтілген мәзірмен кезектесіп отырады рационға көкөністің 32 түрі қосылады:
- шпинат, кале қырыққабаты, латук және басқа да жасыл көкөністер
- брокколи, гүлді қырыққабат және брюссель қырыққабаты
- болгар бұрышы
- саңырауқұлақтар
- селдерей
- спаржа
- артишоктар
- кәді
- қызанақтар
- жасыл бұршақ
- пияз
- асқабақ және спагетти-асқабақ
- шалқан
- қияр
- сәбіз
- қызылша
Салаттарды дәмдеу немесе табада қуыру үшін бір шай қасық зәйтүн майын пайдалануға және екі ас қасық кебек жеуге рұқсат етіледі. Физикалық белсенділік уақыты – 30 минут.
3. Бекіту кезеңі
Бұл кезеңнің ұзақтығы жоғалтқан әрбір килограмм үшін он күннен есептеліп анықталады. Басты міндет – бастапқы салмаққа қайта оралудың алдын алу. Алғашқы екі кезеңдегі кез келген өнімдерді араластырып жеуге, сондай-ақ майлар мен көмірсулардың шектеулі мөлшерін қосуға болады:
- Жемістер: жидектер немесе туралған қауын (100 г), орташа көлемдегі алма, апельсин, алмұрт, шабдалы, нектарин немесе екі киви, қара өрік немесе өрік.
- Күніне екі тілім тұтас дәнді нан.
- Ірімшік – күніне 40 г.
- Құрамында крахмалы бар өнімдер: күніне 225 г (макароннан паста, жүгері, бұршақ тұқымдастар, үрмебұршақ, күріш немесе картоп).
- Ет: аптасына бір-екі рет ростбиф, шошқа еті немесе ветчина жеуге болады.
- Аптасына екі рет «мерекелік ас» ұйымдастыруға рұқсат: жеңіл жүрек жалғау, негізгі тағам, бір бокал шарап және десерт. Аптаның бір күні міндетті түрде тек ақуызды болуы керек. Кебек мөлшері – 2,5 ас қасық, физикалық белсенділік – 25 минут.
4. Тұрақтандыру кезеңі
«Дұрыс» салмақты сақтап тұруға көмектесетін қорытынды кезең. Рацион бойынша қатаң шектеулер жоқ, алайда бірнеше принципті ұстану қажет:
- тамақтанудың негізі ретінде «бекіту» кезеңіндегі өнімдерді алу керек
- аптасына бір күнді таза ақуыз күні ретінде сақтап қалу
- күніне кем дегенде 20-30 минут жаяу жүру
- күніне 1,5 литр су ішу және кем дегенде 30 г кебек жеу
Дюкан диетасы бойынша бір күндік мәзір үлгісі
Шабуыл
- Таңғы ас: кебек пен даршын араластырылған майсыз сүзбе, кофе немесе шай, су. Кез келген уақытта шай мен кофеге майсыз сүт пен қант алмастырғыш қосуға болады.
- Түскі ас: табада қуырылған тауық төс еті, сорпаға салынған ширатаки кеспесі, диеталық желатин, мұздай шай.
- Кешкі ас: стейк және асшаяндар, диеталық желатин, кофе немесе шай, су.
Кезектесу
- Таңғы ас: үш жұмыртқадан жасалған қуырылған жұмыртқа, қызанақ тілімдері, кофе, су.
- Түскі ас: қуырылған тауық еті және француз тұздығы қосылған салат, кебек қосылған грек йогурты, мұздай шай.
- Кешкі ас: пеште пісірілген албырт филесі, буға піскен броколли мен гүлді қырыққабат, диеталық желатин, кофеинсіз кофе немесе шай, су.
Бекіту
- Таңғы ас: ірімшік пен шпинат қосылған үш жұмыртқадан жасалған омлет, кофе, су.
- Түскі ас: екі тілім тұтас дәнді нанмен берілетін күркетауық еті, кебек пен даршын араластырылған сүзбе, суыған шай.
- Кешкі ас: табада қуырылған шошқа еті және грильде піскен цукини, кішігірім алма, кофеинсіз кофе, су.
Аурулардың даму қаупі
Британдық сарапшы-диетологтардың пікірінше, Дюкан диетасының денсаулыққа зиян келтіру қаупі жоғары. Бастапқы кезеңде салмақ жоғалту майдың азаюынан емес, организмнің сусыздануы (су жоғалтуы) есебінен жүреді. Рацион теңдестірілмеген (баланс сақталмаған), сондықтан қосымша дәрумендер қабылдау қажет. Клетчатканың ең аз мөлшерін қамтамасыз ету үшін күнделікті су нормасын және міндетті сұлы кебегінің порциясын ұмытпау керек.
Дюкан диетасын ұзақ уақыт бойы қолдану денсаулыққа қатысты үлкен проблемаларға әкелуі мүмкін. Дәрумендер мен пайдалы микроэлементтердің жетіспеушілігінен мынадай зардаптарға ұшыратуы мүмкін:
- остеопороз (сүйектің жұқаруы және морт сынғыштығы)
- асқорыту жүйесі мен асқазан-ішек жолдарының (АІЖ) проблемалары
- жүрек және қан тамырлары аурулары
- гормоналды бұзылыстар
- жүйке жүйесінің бұзылуы
Дюкан диетасы зәр шығару жүйесі мен бауырға түсетін жүктемені арттырады, сондықтан бұл режим мына жағдайларда үлкен қауіп төндіреді және үзілді-кесілді тыйым салынады:
- созылмалы бүйрек және бауыр жеткіліксіздігі бар адамдарға;
- жүкті және бала емізетін әйелдерге;
- ақуыз алмасуы бұзылған, подагра, несеп-тас және өт-тас аурулары бар жандарға;
- созылмалы аурулардың — гастрит, асқазан жарасы (язва), панкреатит, холецистит, пиелонефриттің асқыну кезеңінде.
Ешқандай диета өздігінен арықтаудың ұзақ мерзімді нәтижесін бермейді, сонымен қатар диета денсаулыққа зиян болуы мүмкін. Салмақ уақытша төмендегеннен кейін адамдар қайтадан бұрынғы салмағына оралады, ал кейде тамақтану режимін өзгерткенге дейінгі деңгейден де қаттырақ салмақ қосып алады.
Қажетті салмаққа жетудің және денсаулық пен жақсы физикалық форманы сақтаудың қауіпсіз әрі тиімді жолы – мамандардың көмегімен өмір бойы тұрақты түрде ұстануға шынайы мүмкіндік бар қолайлы өмір салты мен тамақтану схемасын таңдау.
Ханбибі ОРАЛ,
ОҚИ ОТЫРЫҢЫЗ:
