SOFT SKILLS деген не және ол неге ДИПЛОМНАН МАҢЫЗДЫ?

сурет: iaassaaspaas.ru

Қазіргі заманда студенттер үшін тек диплом алу жеткілікті ме? Бір қарағанда, жоғары оқу орнын тәмамдап, қолыңызға диплом алған соң жақсы жұмыс табу оңай сияқты көрінеді. Алайда еңбек нарығының бүгінгі талабына қарасақ, жұмыс берушілер тек академиялық білімге ғана емес, адамның жеке қабілеттеріне, қарым-қатынас жасауына, ойлау мәдениетіне және жауапкершілігіне көбірек мән бере бастады. Осындай қабілеттердің жиынтығы soft skills, яғни «жұмсақ дағдылар» деп аталады.

Soft skills – бұл адамның адамдармен жұмыс істей алу, өз ойын жеткізу, уақытын басқару, мәселені шешу, командада әрекет ету сияқты өмірлік дағдылары. Бұлар белгілі бір мамандыққа ғана тән емес, кез келген салада қажет болатын қабілеттер. Мысалы, студент өте жақсы бағдарламашы немесе экономист болуы мүмкін. Бірақ егер ол өз идеясын түсіндіре алмаса, командамен жұмыс істей алмаса немесе жауапкершілік танытпаса, оның білімі толық ашылмай қалады.

Көп жағдайда диплом адамның теориялық білімін көрсетеді. Ал soft skills адамның сол білімді өмірде қалай қолданатынын айқындайды. Жұмыс берушілердің көбісі сұхбат кезінде үміткердің тек дипломына ғана емес, оның өзін қалай ұстайтынына, сөйлесу мәдениетіне, ойлау жылдамдығына, қиын жағдайдан қалай шығатынына назар аударады. Себебі кез келген компанияға тек білімді емес, сонымен қатар адамдармен тіл табыса алатын, бастама көтеретін, жауапкершілігі жоғары маман қажет.

Soft skills дағдыларының ішінде ең маңыздысы – коммуникация. Яғни адамдармен дұрыс сөйлесе білу, пікір алмасу, өз ойын анық жеткізу. Университетте оқып жүрген студент үшін бұл қабілет ерекше маңызды. Себебі болашақта ол әріптестермен, басшылармен, клиенттермен жұмыс істейді. Егер адам өз ойын дұрыс жеткізе алмаса, оның кәсіби мүмкіндігі де шектеліп қалады.

Тағы бір маңызды дағды – уақытты басқару. Көп студент тапсырманы соңғы күнге қалдыруға бейім. Бірақ еңбек нарығында мұндай әдет үлкен қиындық туғызады. Жұмыста әр тапсырманың мерзімі болады, ал сол мерзімді сақтай білу – кәсіби мәдениеттің белгісі.

Сонымен қатар командада жұмыс істеу қабілеті де өте маңызды. Қазіргі жобалардың көпшілігі жеке емес, топпен орындалады. Сондықтан әр адам өз рөлін түсініп, ортақ мақсат үшін жұмыс істей алуы керек. Бұл жерде тыңдай білу, пікірге құрметпен қарау, ортақ шешім табу сияқты қасиеттер үлкен рөл атқарады.

Soft skills бір күнде қалыптаспайды. Бұл дағдылар студенттік кезеңде біртіндеп дамиды. Университеттегі жобаларға қатысу, презентация жасау, пікірталас клубтарына бару, еріктілік жұмыстарымен айналысу – осының бәрі адамның коммуникативтік және тұлғалық қабілеттерін дамытады.

Қорыта айтқанда, диплом – адамның білім алғанын көрсететін құжат. Ал soft skills – сол білімді өмірде тиімді қолдануға көмектесетін қабілеттер. Бүгінгі еңбек нарығында осы екі фактор қатар жүргенде ғана маман толық қалыптасады. Сондықтан студент тек сабақ оқумен шектелмей, өз тұлғасын дамытуға да көңіл бөлгені дұрыс. Өйткені болашақта сіздің табысыңызды анықтайтын тек диплом емес, ең алдымен сіздің дағдыларыңыз бен адамдық қасиеттеріңіз болады.