Мұндай бағдарламалар арқылы студенттер бірнеше аптадан бірнеше айға дейін шетелде оқып, тәжірибе жинап, халықаралық ортада білімін жетілдіре алады.
фото: ЖИ
Бүгінгі таңда тек университет дипломымен жұмыс берушіні таңғалдыру қиын. Заманауи еңбек нарығында халықаралық тәжірибесі бар, өзге мәдениет ортасында жұмыс істеп көрген және шет тілдерін еркін меңгерген мамандарға сұраныс жоғары. Егер сіз «шетелде тәжірибе жинақтау тек қалталы азаматтарға арналған» деп ойласаңыз, қателесесіз. Әлемдік деңгейдегі компаниялар, халықаралық ұйымдар мен қорлар талантты жастарды өздеріне тартып, жол шығындарын, тұру жағдайын толық өтеп беретін жүздеген тегін бағдарламалар ұсынады.
Қазақстандық студенттер жиі қатысатын бағдарламалардың бірі Erasmus. Бұл - Еуропа елдеріндегі студенттерге арналған ең танымал академиялық ұтқырлық бағдарламаларының бірі. Бағдарлама арқылы студенттер Испания, Италия, Германия, Польша, Түркия, Чехия сияқты елдердегі университеттерде бірнеше ай оқып немесе тәжірибеден өте алады. Көп жағдайда оқу ақысы талап етілмейді, ал қатысушыларға ай сайынғы шәкіртақы мен жол шығындары қарастырылады. Әсіресе бакалавриат пен магистратура студенттері үшін мүмкіндік көп.
Тағы бір маңызды бағдарлама DAAD Summer Internship. Германияның академиялық алмасу қызметі ұсынатын бұл мүмкіндік әсіресе инженерия, IT, жаратылыстану ғылымдары бағытындағы студенттерге тиімді. Кейбір бағдарламаларда студенттер неміс зертханаларында немесе ғылыми орталықтарда жұмыс істейді. Қаржылай қолдау қарастырылатын жобалар да бар, сондықтан қатысушылар толық шығын шығармай-ақ тәжірибе жинай алады.
Азия елдеріне қызығатын студенттер үшін Жапония оқу бағдарламасы аясындағы қысқа мерзімді академиялық бағдарламалар мен зерттеу тағылымдамалары қызықты болуы мүмкін. Оңтүстік Корея технология, білім және инновация саласында дамыған елдердің бірі болғандықтан, бұл елдегі тәжірибе көптеген студенттің түйіндемесін күшейтеді. Сонымен қатар Жапониядағы MEXT internship бағдарламалары мен ғылыми-зерттеу тағылымдамалары да халықаралық деңгейде жоғары бағаланады.
АҚШ-тағы тегін бағдарламалардың ішінде Fulbright Summer Institute, ғылыми зерттеу жобалары және университеттер жанындағы қысқа мерзімді internship бағдарламалары ерекше сұранысқа ие. Бұл бағдарламаларға іріктеу күрделі болғанымен, мотивациялық хат, жақсы GPA және белсенділік жоғары болса, мүмкіндік артады. Кей жағдайларда қатысушылардың ұшу шығыны, жатын орны және күнделікті шығындары толық қаржыландырылады.
Сонымен қатар соңғы жылдары AIESEC бағдарламасы арқылы студенттер шетелде еріктілік пен кәсіби тағылымдамалардан өтіп жүр. Бұл бағдарлама әсіресе лидерлік қабілетті дамытуға, халықаралық ортаға бейімделуге көмектеседі. Кей жобалар толық тегін болмаса да, белгілі бір шығындарды қабылдаушы ұйым өтейді.
Дегенмен, мұндай мүмкіндіктерге өтініш беруде бір маңызды нәрсені түсіну қажет: халықаралық тағылымдамалар көбіне «үздік студенттерге ғана» арналған емес. Көп жағдайда ұйымдастырушылар академиялық үлгерімнен бөлек, студенттің белсенділігіне, мотивациясына, қоғамдық жұмысына, еріктілік тәжірибесіне және ағылшын тілін меңгеру деңгейіне назар аударады. Яғни GPA мінсіз болмаса да, дұрыс дайындық арқылы грант ұтып алуға болады.
Ең бастысы – мүмкіндікті уақытында іздеу. Көп студент тағылымдамалар туралы кеш естиді немесе «маған бәрібір шықпайды» деп құжат тапсырмайды. Бірақ халықаралық бағдарламалардың басым бөлігі жыл сайын тұрақты түрде жарияланып отырады. Сондықтан студенттер университеттің халықаралық бөлімін бақылап, ресми сайттарды қарап, мотивациялық хат жазуды ертерек үйренгені дұрыс. Бір қысқа мерзімді тағылымдаманың өзі студенттің өміріне үлкен өзгеріс әкелуі мүмкін: жаңа орта, халықаралық тәжірибе, пайдалы таныстықтар және болашақ мансапқа мықты артықшылық.
