Табиғи апаттар қыз балалардың ерте тұрмысқа шығу қаупін арттыруы мүмкін

0
132

Климаттық апаттардан кейін кей елдерде балалар некесі жиілеген.


Табиғи апаттар қыз балалардың ерте тұрмысқа шығу қаупін арттыруы мүмкін

Сурет: pexels

ERNUR.KZ. Plan International халықаралық ұйымы зерттеу жүргізіп, климаттың өзгеруіне байланысты табиғи апаттар дамушы елдерде балалар некесінің көбеюіне ықпал етуі мүмкін деген қорытындыға келді, деп жазады zakon.kz.

Франциялық Le Parisien газетінің жазуынша, сарапшылар Бангладеш, Кения, Перу, Сенегал және Зимбабведен 5 мың қыз бен жас әйелге сауалнама жүргізген. Басылымның мәліметінше, қатысушылардың 36%-ы климаттық апаттардан кейін балалар некесі жиілегенін айтса, 11%-ы мұндай жағдайды өз басынан өткергенін мәлімдеген.

Басылымның хабарлауынша, үйлердің қирауы, табыстан және күнкөріс көздерінен айырылу отбасылардың қаржылық жағдайын қиындатады. Соның салдарынан кейбір ата-ана қыздарын ерте жастан тұрмысқа беруге шешім қабылдайды.

Мақалада Бангладештегі қыздардың оқиғалары да баяндалған. Атап айтқанда, 15 жастағы Руна циклон малды қырып, отбасының табыс көзінен айырғаннан кейін анасы оны тұрмысқа беруге шешім қабылдағанын айтты. Қыз тұрмысқа шыққысы келмеген әрі оқуды жалғастыра алмай қаламын деп қорыққан. Кейін қайырымдылық ұйымдарының қолдауымен мектепке қайта оралған.

"Мен тұрмысқа шыққым келмеді. Оқуымды жалғастырғым келді. Бұл шешім мені қатты мұңайтып, дәрменсіз сезінуге мәжбүр етті", – деді Руна.

Қазір қыз 17 жаста, баласы бар. Соған қарамастан, ол оқуын жалғастырып жүр.

Сонымен қатар зерттеу қорытындылары сынға да ұшырады. АҚШ-тағы Moms for Liberty ұйымының басшысы Тина Дескович Fox News Digital басылымына берген пікірінде балалар некесін климаттың өзгеруімен байланыстыру балаларды қанауға жол беретін адамдардың жауапкершілігінен назарды басқа жаққа бұруы мүмкін екенін мәлімдеді.

ЮНИСЕФ мәліметінше, Бангладеште балалар некесі әлі де кең таралған мәселе болып отыр. Ұйымның 2025 жылғы зерттеуіне сәйкес, 20–24 жас аралығындағы әйелдердің 47,2%-ы 18 жасқа толмай тұрмысқа шыққан. 2019 жылы бұл көрсеткіш 51,4% болған.

Бангладештің 2017 жылғы заңы, жалпы ереже бойынша, 18 жасқа толмаған қыздармен некеге тұруға тыйым салады. Алайда ерекше жағдайларда ата-анасының келісімі және соттың мақұлдауы болған кезде ерте некеге тұруға мүмкіндік беретін ерекшеліктер қарастырылған.

Plan International зерттеушілері климаттық апаттар мен отбасылардың экономикалық қиындықтары арасында байланыс бар екенін, ал мұндай қиындықтар ерте некеге тұру қаупін арттыруы мүмкін екенін атап өтті. Дегенмен сауалнама нәтижелері антропогендік климаттың өзгеруі әрбір жеке жағдайдың тікелей себебі болғанын өздігінен дәлелдемейді.