Енді сапалы онлайн ресурстар арқылы қазақ тарихын оқушыға әртүрлі қырынан қызықты етіп ұсынуға болады
сурет: e-history.kz cайты
Қазіргі оқушыға тарихты тек оқулықпен түсіндіру қиындай түсті. Ақпарат көп, бірақ назар аз. Егер материал қызық болмаса, бала оны қабылдамайды. Ал тарих – құр дата мен оқиға емес, ол ұлттың жады, мінезі, болмысы. Сондықтан бүгінгі мұғалім мен ата-анаға бір ғана сұрақ маңызды: қазақ тарихын қалай қызықты етіп оқытамыз? Жауаптың бір бөлігі – сапалы онлайн ресурстарда.
Қазақстан тарихын жүйелі әрі заманауи форматта ұсынатын ең ірі порталдардың бірі – E-history.kz. Бұл жай ғана сайт емес, толыққанды ақпараттық-танымдық алаң. Мұнда тарихи тұлғалар, маңызды оқиғалар, дәуірлер бойынша мақалалар, сараптамалар, сұхбаттар жарияланады. Әсіресе “Тарих 5 минутта” форматы оқушыларға өте ыңғайлы: қысқа, нақты, түсінікті. Мұғалім сабаққа дайындалғанда немесе оқушы жобалық жұмыс жасағанда осы порталдан сенімді дерек таба алады. Ең маңыздысы – мәтін ғана емес, инфографика, видео, подкаст секілді мультимедиалық материалдар бар. Бұл бүгінгі визуал ұрпақ үшін өте тиімді.
Тағы бір пайдалы ресурс – Kztarih.kz. Бұл сайтта Қазақстан тарихының әр кезеңіне қатысты мазмұнды мақалалар, зерттеу материалдары, археология мен этнографияға қатысты деректер ұсынылған. Әсіресе студенттер мен жас зерттеушілер үшін құнды. Мұғалімдер әдістемелік идея іздесе де, осы жерден бағыт таба алады. Материалдар көбіне ғылыми негізде жазылған, бірақ тілі түсінікті.
Сабаққа дайын материал керек болса немесе оқушыларға қосымша тапсырма беру қажет болса, Ziatker.kz порталы көмектеседі. Мұнда Қазақстан тарихы бойынша түрлі жоспарлар, презентациялар, тапсырмалар жинақталған. Әрине, материалды сүзгіден өткізіп, сапасын қарап қолдану керек, бірақ уақыт үнемдеу жағынан тиімді.
Тарихи деректерге тереңірек үңілгісі келетіндер үшін Қазақ ұлттық электронды кітапханасы (kazneb.kz) – таптырмас ресурс. Мұнда кітаптар, сирек басылымдар, архивтік материалдар цифрланған форматта ұсынылған. Студенттер, магистранттар, зерттеу жұмысын жазып жүргендер үшін бұл – үлкен мүмкіндік. Бір деректі бірнеше көзден салыстырып қарауға жағдай бар.
Сонымен қатар Qazaqstan Tarihy журналы (тарихи-танымдық басылым) сайтында ғылыми мақалалар мен сараптамалық материалдар жарияланады. Бұл ресурс әсіресе жоғары сынып оқушылары мен студенттерге реферат, ғылыми жоба жазғанда пайдалы. Ал музей форматындағы материалдарды іздесеңіз, Қазақстан Республикасының Ұлттық музейі ресми сайтында тарихи жәдігерлер, виртуалды көрмелер, экспозициялар туралы ақпарат бар. Виртуалды турлар арқылы оқушыларға тарихты “көзбен көруге” мүмкіндік туады.
Бүгінгі балаға тарихты қызықты ету үшін тек мәтін жеткіліксіз. Көрсету, салыстыру, интерактив қосу маңызды. Мысалы, бір тақырыпты өткенде алдымен қысқа видео көрсетіп, кейін порталдағы мақаланы талқылап, соңында кітапханадан дерек іздетсеңіз – бұл зерттеушілік дағдыны қалыптастырады. Тарихты жаттаудан гөрі, түсіну және талдау маңыздырақ.
Онлайн ресурстарды дұрыс қолдана білсек, тарих сабағы құр дата тізбегі болмайды. Ол пікірталасқа, салыстыруға, зерттеуге айналады. Ал тарихты зерттеген бала тамырын таниды. Тамырын таныған ұрпақтың болашағы да берік болады. Сіз келесі сабағыңызда осы сайттардың бірін қолданып көресіз бе?
