Қазақстанда Еңбек кодексіне енгізілген өзгерістер жұмысшылардың басқалардың міндеттерін тегін орындаудан қорғауға бағытталған.
ERNUR.KZ. Жұмыс берушілер енді демалыста немесе денсаулығына байланысты жұмыста уақытша жоқ әріптестерін ауыстырған жағдайда қызметкерлерге қосымша өтемақы төлеуге міндетті. Бұрын көптеген компаниялар бұл талапты айналып өткен, деп жазады stan.kz.
Бұрын Еңбек кодексінде “Егер жоқ қызметкердің міндеттері лауазымдық нұсқаулықта көрсетілсе, қосымша жұмыс үшін қосымша ақы талап етілмейді” деп жазылған еді. Көпшілігі бұл ережені пайдаланды. Енді бұл ереже алып тасталды, яғни жұмыс беруші қызметкерді ауыстырғаны үшін қосымша өтемақы төлеуге міндетті.
“Заң реттемейтін жалғыз нәрсе – қосымша ақы мөлшері. Яғни ол келісім бойынша. Бұл қандай келісім болуы мүмкін? Егер біз жұмысшылардың құқықтарын қорғау туралы айтсақ, қызметкердің жалақысының кем дегенде 50%-ы төленуі керек деген сияқты жазып қоюы керек еді. Мүмкін көбірек, бірақ аз емес. Ең төменгі сома болмағандықтан, олар 5%-ға дейін төмендеуі мүмкін”, – деді заңгер Сергей Уткин.
Дегенмен барлық сарапшы жаңа заңды қолдамады. Кейбіреулер бизнес қазірдің өзінде айтарлықтай қысымға ұшырап отыр деп санайды. Өйткені сұрану, т.б. күтпеген жағдайлар әркімнің басынан өтеді. Ал жұмыс берушіні әрбір форс-мажорлық жағдай үшін жазалау, олардың пікірінше, толығымен әділ емес.
“Біреудің орнын басатын адам да демалысқа шығады, солай ма? Ал ол бастығы үшін жұмыс істесе, бұл басқа мәселе. Бірақ әдетте, шынымен де солай болса және жұмыс көлемі шынымен де ауыр болса, жұмыс беруші де ақымақ емес. Олар мұны бонуспен өтей алады”, – деді жұмысқа орналастыру агенттігінің директоры Алма Жандәулетова.
Биылдың бірінші тоқсанында агенттік 16 000-нан астам азаматтардың шағымдарын қарап, 2000-нан астам еңбек заңнамасын бұзуды анықтап, жалпы сомасы шамамен 136 миллион теңгеге айыппұл салды.
